انار یکی از میوههای ارزشمند و پرطرفدار در سراسر جهان است که به دلیل خواص دارویی، ارزش غذایی بالا و کاربردهای صنعتی، جایگاه ویژهای در کشاورزی دارد. در سالهای اخیر، استفاده از نهالهای انار پیوندی به دلیل مزایای فراوان آن، مورد توجه باغداران و کشاورزان قرار گرفته است. این روش نوین به افزایش مقاومت در برابر بیماریها، بهبود کیفیت محصول، کاهش زمان باردهی و افزایش بهرهوری کمک میکند. در این مقاله به بررسی کامل نهالهای انار پیوندی، مزایا، روشهای پیوند، نحوه کاشت و نگهداری آنها خواهیم پرداخت.
نهال انار پیوندی نوعی نهال است که از ترکیب دو قسمت مجزا تشکیل شده است:
فرآیند پیوند، این امکان را فراهم میآورد که نهال ترکیبی از ویژگیهای مثبت هر دو بخش را داشته باشد. این روش بهویژه در مناطق با شرایط آبوهوایی سخت، خاکهای نامناسب و شیوع بیماریهای رایج انار، مزایای بسیاری را به همراه دارد.
یکی از مشکلات رایج در باغات انار، بیماریهایی مانند پوسیدگی طوقه، لکه سیاه و آفتهایی همچون کرم گلوگاه است. استفاده از پایههای مقاوم در پیوند، سبب افزایش مقاومت نهال در برابر این عوامل مخرب میشود.
نهالهای بذری معمولاً برای رسیدن به باردهی اقتصادی به 5 تا 7 سال زمان نیاز دارند، در حالی که نهالهای پیوندی میتوانند در 2 تا 3 سالگی به تولید میوه برسند. این موضوع برای باغدارانی که به دنبال بازگشت سریع سرمایه هستند، بسیار حائز اهمیت است.
میوههای حاصل از نهالهای پیوندی معمولاً از نظر اندازه، طعم، رنگ و میزان آبدهی کیفیت بهتری دارند. همچنین میزان تولید میوه در این نوع نهالها بیشتر بوده و عملکرد در واحد سطح افزایش مییابد.
پایههای مناسب در نهالهای پیوندی، امکان کشت انار در مناطق مختلف از جمله مناطق نیمهخشک و خاکهای سنگین یا آهکی را فراهم میکنند.
درختان انار پیوندی معمولاً طول عمر بیشتری دارند و کمتر دچار ضعف و بیماری میشوند. این امر باعث کاهش هزینههای جایگزینی درختان میشود.
برای تولید نهال انار پیوندی، از روشهای مختلفی استفاده میشود. مهمترین روشهای پیوند نهال انار شامل موارد زیر هستند:
در این روش، برشی به شکل “T” روی پوست پایه ایجاد شده و جوانه پیوندک درون شکاف قرار داده میشود. این روش در تابستان انجام میشود و یکی از متداولترین روشهای پیوند انار است.
در این روش، پایه در قسمت بالایی شکاف داده شده و پیوندک درون آن قرار میگیرد. این روش در اواخر زمستان یا اوایل بهار اجرا میشود و برای نهالهای با قطر بالاتر مناسب است.
این روش برای نهالهای جوانتر و قطرهای مشابه بین پایه و پیوندک استفاده میشود. در این روش، هر دو قسمت برشی زاویهدار داشته و روی یکدیگر قرار میگیرند.
در این روش، دو نهال در کنار هم قرار داده شده و بخشهایی از پوست آنها برداشته میشود تا با یکدیگر جوش بخورند. این روش معمولاً برای شرایطی که پیوند سخت انجام میشود، کاربرد دارد.
برای اطمینان از سلامت نهال، لازم است از مراکز معتبر خریداری شود. نهالهای پیوندی سالم باید دارای ساقه قوی، سیستم ریشهای توسعهیافته و بدون آثار بیماری باشند.
برخی از بهترین ارقام انار که بهصورت پیوندی تولید میشوند، عبارتاند از:
نهالهای انار پیوندی به دلیل مزایای قابلتوجهی که در افزایش بهرهوری، مقاومت در برابر بیماریها، کاهش زمان باردهی و بهبود کیفیت میوه دارند، انتخابی هوشمندانه برای باغداران محسوب میشوند. با انتخاب پایه و پیوندک مناسب، رعایت اصول کاشت و نگهداری صحیح، میتوان به تولید محصولی باکیفیت و اقتصادی دست یافت. اگر قصد احداث باغ انار یا توسعه آن را دارید، استفاده از نهالهای پیوندی میتواند راهکاری مؤثر و سودآور باشد.